Tekstgrootte  [-][+]
Jaarverslag 2014
Opbrengst van het werk van ACM in 2014

Opbrengst van het werk van ACM in 2014

Kopafbeelding; Iemand staat bij de winkelkassa

ACM vindt het belangrijk dat de effecten en effectiviteit van haar optreden duidelijk en inzichtelijk worden gemaakt. De opbrengst voor consumenten van het werk van ACM over 2014 bedraagt 1,2 miljard euro.

Het werkterrein betreft consumentenbescherming, mededingingstoezicht en regulering van de sectoren energie, telecom post en vervoer. ACM kijkt daarbij in het bijzonder naar de op eenvoudige wijze berekende verwachte effecten van haar optreden op de consumentenwelvaart op korte termijn. De gehanteerde aanpak om deze effecten te berekenen is beschreven in de working paper "Outcome ACM - Berekeningsmethode van de opbrengst van ACM". Bij de berekening van de opbrengst worden de volgende uitgangspunten gehanteerd:

  • De effecten moeten op een eenvoudige wijze berekend kunnen worden;
  • De effecten moeten met enige mate van zekerheid in geld uitgedrukt kunnen worden;
  • De berekening heeft betrekking op de te verwachte toekomstige effecten voor de consument;
  • In de berekening wordt uitgegaan van voorzichtige aannames om overschatting van de effecten te voorkomen;
  • De effecten worden zo veel mogelijk per zaak gepresenteerd. Dit is echter niet bij alle zaken mogelijk in verband met vertrouwelijkheden.

Voor de onderbouwing van de gehanteerde vuistregels verwijzen we naar de working paper.

Het totale effect voor 2014 bedraagt ruim euro 1,2 miljard euro. Van dit bedrag heeft 1,1 miljard euro betrekking op ACM-activiteiten (of de activiteiten van de voorlopers van ACM) in de jaren 2012 en 2013. De rest, 110miljoen euro, is gerelateerd aan activiteiten die ACM in 2014 heeft afgerond. De bedragen worden gepresenteerd in prijzen van 2014.

Het Centraal Planbureau (CPB) toetste op verzoek van ACM de opbrengstberekeningen voor 2014. Het CPB beoordeelde de berekening op de zorgvuldigheid bij het berekenen van de opbrengst en de redelijkheid van de orde van grootte van de opbrengst.

Het CPB concludeert dat de opbrengstberekening zorgvuldig is uitgevoerd met, voor zover mogelijk, behulp van vuistregels onderbouwing vanuit de economische literatuur. Het CPB concludeert verder dat door de grote onzekerheden in de berekening, zij vraagtekens zet bij het eindresultaat.

Allereerst geeft het CPB aan dat beter gekeken moet worden hoe bij regulering de effecten van veranderende marktomstandigheden (bijvoorbeeld een verandering van de rente) meegenomen moeten worden in de berekeningen. Dit vraagt nadere bestudering.

Ten tweede is het CPB kritisch ten aanzien van de opbrengstberekening indien er geen empirische literatuur is ter onderbouwing van het effect. Dit betreft met name zaken op het gebied van consumententoezicht. ACM is het hier mee eens, het ontbreken van empirische literatuur maakt de opbrengstberekening lastig. In 2015 zal daarom door ACM onderzoek worden uitgevoerd om een aantal aannames empirisch te onderbouwen. Opgemerkt moet worden dat de berekende opbrengsten in deze zaken relatief klein zijn.

Tot slot plaatst het CPB de kanttekening dat een voorzichtige interpretatie nodig is omdat er nog andere effecten mogelijk zijn die niet mee zijn genomen in de berekeningen. Het CPB noemt onder andere dynamische effici├źntie, de afschrikwekkende werking op afspraken die de mededinging beperken en de toezichtskosten. Hierdoor zouden de werkelijke effecten anders, hoger dan wel lager, kunnen uitvallen. ACM kan zich vinden in het belang van een voorzichtige interpretatie. De door het CPB genoemde effecten kunnen inderdaad optreden, echter de effecten hiervan zijn moeilijk in te schatten.

Om meer inzicht te krijgen in de afschrikwekkende effecten van mededingingstoezicht heeft ACM in het verleden onderzoek naar dit onderwerp laten uitvoeren. In 2015 zal ACM samen met de Engelse toezichthouder CMA en de Europese DG Comp een congres hierover organiseren. Daarnaast voert ACM ad hoc studies uit die meer kijken naar de dynamische en lange termijn effecten van het optreden van ACM zoals Mulder (2015) en Petit et al (te verschijnen).