Tekstgrootte  [-][+]
Jaarverslag 2015
Met vertrouwen online zijn

Met vertrouwen online zijn

"Kopafbeelding: met vertrouwen online zijn"

ACM heeft onderzocht hoe jongeren met hun online privacy omgaan. ACM handhaaft actief de vernieuwde cookieregels en zet een volgende stap in de aanpak van spam.

Jongeren vinden privacy belangrijk, maar doen weinig om hun online privacy te beschermen

ACM heeft samen met jongerennetwerk NJR onderzoek gedaan om inzicht te verkrijgen in de manier waarop jonge consumenten omgaan met hun privacy online. Het blijkt dat jongeren vaak niet weten dat aanbieders van apps geld verdienen aan hun persoonlijke gegevens. En dat ze bij 'gratis' apps in feite betalen met hun persoonlijke gegevens. Jongeren zeggen veel belang te hechten aan hun online privacy, maar als je vraagt naar concrete acties op dat punt blijkt dat ze niet veel moeite nemen om hun privacy online te beschermen. Dit wordt de 'privacy paradox' genoemd. Veel jongeren (92%) geven aan dat zij meestal niet de moeite nemen om de voorwaarden te lezen bij het installeren van een app. Van de jongeren leest 21% de machtigingen waarmee de app toegang krijgt tot gegevens op de smartphone zoals agenda, contactpersonen, locatie en foto's. ACM heeft met de campagne "elke app heeft een prijs" consumenten bewuster gemaakt van het feit dat veel apps toegang hebben tot persoonlijke gegevens.

Apple en Google bieden games niet langer als 'gratis' aan

Door aanpassingen in de app-stores van Apple en Google is het risico afgenomen dat kinderen bij het spelen van games ongewenste betalingen doen. Dit is het resultaat van acties van ACM samen met andere Europese toezichthouders en de Europese Commissie. Allereerst bieden Apple en Google de games die zij als apps in hun app-stores verkopen niet langer als 'gratis' aan. Voordat kinderen en hun ouders een app kopen, kunnen zij nu zien of in deze app aankopen mogelijk zijn. Bijvoorbeeld voor extra 'levens', wapens of munten. Zij weten zo of zij extra kosten kunnen verwachten. Ook krijgt de gebruiker expliciet de vraag voorgelegd welke betaalinstelling hij wenst. En of je je wachtwoord bij elke aankoop wilt invoeren of eens per 15 minuten. Dit laatste was voorheen de standaardinstelling, wat een risico op ongewenste betalingen inhield.

Online games bevatten nog steeds verleidingen om iets te kopen. Vooral kinderen zijn daar gevoelig voor. Maar ouders kunnen nu vooraf bewust hun betaalinstellingen zo kiezen dat zij aankopen in apps blokkeren of dat voor elke aankoop een wachtwoord nodig is. Hierdoor is het risico op 'ongewenste' aankopen en verrassingen bij de ontvangst van de rekening minder groot.

Actieve handhaving ACM van nieuwe cookieregels

In maart 2015 zijn de cookieregels vernieuwd. Cookies zijn kleine tekstbestanden die websites op de computer of smartphone van de gebruiker plaatsen. Deze cookies kunnen gebruikers volgen over verschillende websites en daarmee bijvoorbeeld gerichte advertenties laten zien. Voor het plaatsen van cookies gelden regels.

De nieuwe cookieregels waren voor ACM aanleiding om de regels actiever te gaan handhaven. ACM heeft websites geselecteerd die niet informeren, geen toestemming vragen en tóch cookies plaatsen. ACM heeft vervolgens 40 brieven gestuurd aan de uitgevers achter de websites om hen te bewegen de website aan te passen. Alle partijen die in 2015 zo'n brief hebben ontvangen, zijn bezig hun website aan te passen of hebben dat inmiddels gedaan.

ACM zet volgende stap in aanpak spam

Spamberichten zijn commerciële, ideële of charitatieve elektronische berichten die consumenten ontvangen. Dit gebeurt zonder dat zij er expliciet toestemming voor hebben gegeven en over zijn geïnformeerd. Het verzenden van spam is verboden. Bij het verzenden van commerciële elektronische berichten zijn verschillende type partijen betrokken:

  • Adverteerders, die commerciële berichten aanbieden
  • Publishers, die beschikken over websites waarop zij reclame publiceren of over bestanden met e-mailadressen, waar ze de commerciële berichten aan verzenden
  • Affiliate netwerken, die een netwerk beheren waarin adverteerders en publishers elkaar vinden. Zij zijn daarmee een belangrijke schakel in de aanpak tegen spam.

ACM heeft eerder een boete opgelegd aan een affiliate netwerk. Naar aanleiding hiervan en nader onderzoek van ACM nemen 2 andere grote affiliate netwerken hun verantwoordelijkheid bij het tegengaan van spam. Deze affiliate netwerken eisen van adverteerders en publishers dat zij beschikken over expliciete toestemming van consumenten die zij reclame e-mails willen toesturen en controleren daar zelf op. Als er geen expliciete toestemming van consumenten is, mogen zij geen mailings versturen. Uiteindelijk kan dit zelfs leiden tot uitsluiting van het netwerk. De affiliate netwerken informeren de publishers en adverteerders in hun netwerk actief over de regels.

Nederland schoon: aandacht voor digitale vervuiling van het Nederlandse internet

Nederland scoort hoog op verschillende ranglijsten van landen waar de meeste criminele content wordt gehost. In 2014 zijn ACM, de Nationale Politie, de Technische Universiteit (TU) Delft en het Openbaar Ministerie (OM) daarom gezamenlijk gestart met het project 'Nederland Schoon'. Zij richten zich op het verbeteren van het zelfreinigend vermogen van de Nederlandse hostingsector.

De TU Delft heeft een methode ontwikkeld om digitale vervuiling op het Nederlandse internet in kaart te brengen. Aan de hand van de resultaten van deze metingen hebben ACM en de Nationale Politie gesprekken gevoerd met de beheerders van de sterkst vervuilde Nederlandse netwerken. ACM en de Nationale Politie hebben in deze gesprekken gemerkt dat de branche welwillend is om de vervuiling van het Nederlandse internet aan te pakken. Of de inspanningen hebben geleid tot een afname van de digitale vervuiling in Nederland, zal medio 2016 blijken uit onderzoek.

Bedrijven verlagen kosten consument voor betaling internetaankopen

Enkele grote ondernemingen, zoals maaltijdbezorgers en aanbieders van vliegtickets, hebben de kosten verlaagd voor consumenten die hun internetaankopen betalen met iDeal of creditcard.